Δειπνώντας στο Le Procope, το οποίο δεν είναι άλλος ένας θρύλος του Παρισιού, αλλά κομμάτι της ιστορίας του!

Με τη Γαλλία να κερδίζει μακράν κάθε άλλη κουζίνα του παγκόσμιου χάρτη της γαστρονομίας, και τα εστιατόρια του Παρισιού να είναι τα πιο ακριβοθώρητα από κάθε άλλης Μητρόπολης του κόσμου, εύλογα έχουν διαμορφωθεί και διάφορες «κατηγορίες», που πιο πολύ εξυπηρετούν τον προσανατολισμό των χιλιάδων τουριστών που επισκέπτονται καθημερινά την Πόλη του Φωτός, και έχουν φροντίσει για μία κράτηση σε ένα από τα πιο γνωστά από αυτά, εβδομάδες -σε κάποιες περιπτώσεις και μήνες- πριν, παρά υποδεικνύουν το βάθος και το dna των ίδιων των εστιατορίων. Υπάρχει παραδείγματος χάριν η «κατηγορία» των Cafe de l’ Homme, Gigi, Girafe, Monsieur Bleu, που η όλη δημοτικότητα τους βασίζεται στη περιβόητη και ανεμπόδιστη θέα στον Πύργο του Άιφελ -ιδίως τους καλοκαιρινούς μήνες που λειτουργούν οι ταράτσες τους, δίνεται πραγματική μάχη για μία θέση στον «παράδεισο». Υπάρχουν και πάντα θα πρωταγωνιστούν τα Loulou, Costes, Ralph’s, για να χαζέψεις τον πιο όμορφο κόσμο, αυτούς ακριβώς που φιγουράρουν στις illustration ή ηλεκτρονικές σελίδες των Tatler, Vanity Fair και Vogue του κόσμου. Υπάρχουν to see and to be seen, ιδίως κατά τη διάρκεια των Εβδομάδων Μόδας. Υπάρχει η κατηγορία Plenitude στο Cheval Blanc, Le Cinq στο Four Seasons George V, το Epicure του Le Bristol ή το L’Ambroisie στην ιστορική Place des Vosges, που κονταροχτυπιούνται στον οδηγό Michelin διεκδικώντας -και κερδίζοντας- τα τρία αστέρια. Υπάρχουν τα κλασικά La Rotonde, Le Relais de l’ Entrecote, Le Dome, La Coupole για παραδοσιακές comfort γαλλικές δημιουργίες. Υπάρχει το Le Voltaire και το Le Petite Lutetia του posh Παρισιού.

Και υπάρχουν και αυτά τα εστιατόρια -τα εξής δύο- που συναγωνίζονται για το ποιο έχει πιο βαθιά τις ρίζες του ανά τους αιώνες, που συναγωνίζονται σε αυτούς που σύχναζαν στα τραπέζια τους -οι οποίοι αποτελούν τις πιο εμβληματικές μορφές της ίδιας της ιστορίας της Γαλλίας- και φυσικά στο ποιο έχει καταγεγραμμένα πιο συναρπαστικά περιστατικά -κάποια από αυτά άλλαξαν και το ρου της παγκόσμιας ιστορίας- που συντηρούν τον μύθο του. Δεν είναι πολλά -φυσικά- αυτά τα εστιατόρια, γι αυτό και συνοδεύονται -δικαιωματικά- από τον χαρακτηρισμό ως «μυθικά»…

Ένα από αυτά είναι το La Petite Chaise, στο οποίο είχαμε δειπνήσει παρέα μία από τις πρώτες βραδιές του 2026, και όπως έγραψα και στο Insta μου «Το πιο παλιό εστιατόριο της πόλης, που χρονολογείται από το 1680, που ιδρύθηκε επί βασιλείας του Λουδοβίκου XIV, και έκτοτε σερβίρει αδιάλειπτα τα πιο εμβληματικά πιάτα της παραδοσιακής γαλλικής κουζίνας στα «ιερά τέρατα» της διανόησης, της λογοτεχνίας, της πολιτικής σκηνής και του κοινωνικού γίγνεσθαι του Παρισιού, βρίσκεται στο 36 Rue de Grenelle, του 7ου διαμερίσματος, στη πιο κομψή αγκαλιά του Saint Germain, και με το που μπαίνεις στο φωτισμένο σχεδόν αποκλειστικά από τις διακριτικές φλόγες των κεριών χώρο, σε πλημμυρίζει η αριστοκρατική και συγχρόνως αυθεντική ατμόσφαιρα του παλιού Παρισιού. Ο χώρος είναι «ποτισμένος» από τις συζητήσεις του Jean Racine και του Philip d’Orléans-που συνήθιζε και διοργάνωνε τα «soupers» του εδώ- του διάσημου gourmet και συγγραφέα Brillat Savarin, ο οποίος έγραψε για τη κουζίνα του εστιατορίου το κλασικό έργο του Physiologie du goûte, των μεγάλων λογοτεχνών George Sand, Chateaubriand, Alfred de Musset και Juliette Récamier, του François Mitterrand, ο οποίος δειπνούσε εδώ από τα φοιτητικά του χρόνια έως το τέλος της διαδρομής του, έως των Olsen twins, της Katie Holmes, του Ralph Fiennes, του Matt Dillon που το θεωρούν το «αγαπημένο» τους και του David Beckham, που έτρωγε πριν λίγες ημέρες σε αυτό εδώ το τραπέζι. Το La Petite Chaise δεν ήταν ποτέ απλώς ένα… στέκι για φαγητό, αποτελούσε και συνεχίζει να αποτελεί πάντα τον απόλυτο κοινωνικό κόμβο της Πόλης του Φωτός, και αν και μερικά από τα πιάτα που πρέπει (οπωσδήποτε) να δοκιμάσεις είναι το βελούδινο Foie Gras, η παραδοσιακή Soup à l’oignon gratinée, η αέρινη Sole Meunière και τα βουτυράτα Escargots de Bourgogne, αν θέλεις να με ακούσεις, παρήγγειλε το Poultry Supreme according to the chef’s mood… and thank me later! Και μη φύγεις, πριν πάρεις το Mousse au chocolat maison, να το μοιραστείς με αυτόν που αγαπάς.
Θα κλάψεις. »

Το μοναδικό άλλο που διεκδικεί τον τίτλο του πρώτου εστιατορίου του Παρισιού, είναι το Le Procope. Το πρώτο κρατάει τις ρίζες του στο 1680, το Le Procope, το οποίο δεν είναι θρύλος του Παρισιού, αλλά ένα κομμάτι της ιστορίας του που συνδέεται άμεσα με τον Διαφωτισμό και τη Γαλλική Επανάσταση. Ιδρύθηκε το 1686, κατά την εποχή της βασιλείας του Λουδοβίκου ΙΔ΄, από τον Σικελό Φραντσέσκο Προκόπιο ντέι Κολτέλλι, αλλά, αλήθεια τώρα… Όταν μιλάμε για τέτοιες χρονολογίες, έχει σημασία, το ποιο είναι το πιο παλιό, το La Perite Chaise ή το Le Procope?

Σε ένα από τα ιστορικά αυτά τραπέζια του Le Procope λοιπόν -ένας από τους τόσους θρύλους λέει ότι πλάι στη τζαμαρία του εστιατορίου, που αντικρίζει την πλακόστρωτη μεσαιωνική Rue de l’Ancienne-Comédie- ο Βολταίρος έπινε καθημερινά 40 κούπες από ένα ιδιαίτερο μείγμα καφέ και σοκολάτας, ενώ έναν αιώνα αργότερα ο Μπαλζάκ έπινε εδώ τον καφέ του μέσα σε μία ζωγραφισμένη pinte – επιλέγουμε να δειπνήσουμε σήμερα με την Ελμίνα και την κολλητή της Κατερίνα, που σπουδάζουν μαζί στη μαγική αυτή πόλη.

Follow me…

Το διάσημο Le Procope στον αριθμό 13 της Rue de l’Ancienne-Comédie, του Saint-Germain, βρίσκεται στον «ομορφότερο δρόμο σε ολόκληρο το Παρίσι», και με το που μπαίνεις μέσα σε αγκαλιάζει αμέσως η αύρα των Balzac, Marat, Robespierre, Victor Hugo και του Napoléon Bonaparte. Μύθοι μπερδεύονται γλυκά με τις ιστορίες που πρωταγωνιστούν ο Βενιαμίν Φραγκλίνος, ο Βίκτωρ Ουγκώ, ο Αλφρέ ντε Μυσσέ, η Γεωργία Σάνδη, ο Τεοφίλ Γκωτιέ, ο Πωλ Βερλαίν, ο Ανατόλ Φρανς και ο πολιτικός φιλόσοφος Πιερ Λερού, όλοι μέλη των περίφημων κύκλων που σύχναζαν εδώ.

Πολύ σύντομα μετά την ίδρυση του, το Le Procope γίνεται γνωστό ως το «θεατρικό» καφέ του Παρισιού, όπου συχνάζουν οι ηθοποιοί της Κομεντί Φρανσαίζ, η οποία κατά την εποχή του Διαφωτισμού, το 1689, εγκαταστάθηκε στον ίδιο δρόμο. Ανάμεσα σ’ αυτούς ο Μολιέρος και ο Ρακίνας…

Η ιστορία της εποχής θέλει στις 18 Δεκεμβρίου του 1752, τον Ζαν Ζακ Ρουσσώ να αποσύρεται στο Le Procope, λίγο πριν το τέλος της παράστασης του έργου του «Νάρκισσος», μιας που το βρίσκει αφόρητα βαρετό, ενώ το 1774, ο Μπωμαρσαί περιμένει σε ένα από αυτά εδώ τα τραπέζια την πρεμιέρα του έργου του «Οι Γάμοι του Φιγκαρό»…

Κάποιες από αυτές τις ιστορίες μοιραζόμαστε σήμερα σε αυτό εδώ το ιστορικό εστιατόριο που από την ίδρυσή του αποτελούσε τόπο συνάντησης των ανθρώπων της διανόησης, της πολιτικής και των γραμμάτων. «Κατά τη διάρκεια του Γαλλικού Διαφωτισμού (1715 – 1789), σύχναζαν εδώ οι «Εγκυκλοπαιδιστές» Ντιντερό και Ντ’ Αλαμπέρ, μαζί και ο Βολταίρος, οι οποίοι επεξεργάστηκαν την ιδέα της έκδοσης της περίφημης «Εγκυκλοπαίδειας».» μας λέει τώρα ο Νικόλας.

Ο νεαρός Ναπολέων, άφηνε το καπέλο του ως ενέχυρο, όταν δεν είχε χρήματα για να πληρώσει τον καφέ του.

Εδώ, ο Γάλλος πολιτικός Λεόν Γκαμπετά εξύφαινε τα σχέδιά του για κοινωνική μεταρρύθμιση.

Κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης, το Le Procope ήταν τόπος συγκέντρωσης των πρωταγωνιστών της επανάστασης Ροβεσπιέρου, Νταντόν και Μαρά. Ο νεαρός Ναπολέων, άφηνε το καπέλο του ως ενέχυρο, όταν δεν είχε χρήματα για να πληρώσει τον καφέ του. Στα 1820, μετά την Παλινόρθωση, ένας διάσημος θαμώνας ήταν ο Γερμανός φυσιοδίφης και εξερευνητής Αλεξάντερ φον Χούμπολτ, ο οποίος γευμάτιζε εδώ καθημερινά. Το Καφέ Προκόπ διατήρησε το λογοτεχνικό χαρακτήρα του και σ’ όλη τη διάρκεια του 19ου αιώνα: ο Βίκτωρ Ουγκώ, ο Αλφρέ ντε Μυσσέ, η Γεωργία Σάνδη, ο Τεοφίλ Γκωτιέ, ο Πωλ Βερλαίν, ο Ανατόλ Φρανς και ο πολιτικός φιλόσοφος Πιερ Λερού ήταν τακτικοί θαμώνες. Εδώ, ο Γάλλος πολιτικός Λεόν Γκαμπετά εξύφαινε τα σχέδιά του για κοινωνική μεταρρύθμιση.

Το εστιατόριο ανακαινίζεται το 1989 σε ρυθμό του 18ου αιώνα, τα εκπληκτικά του δωμάτια είναι φορτωμένα με ιστορία, πολιτιστική κληρονομιά και σημαντικά κειμήλια, και αυτό που διατηρείται εντελώς ανέπαφο το γραφείο του Βολταίρου.

Οι σημερινοί του πελάτες, είναι ένα υπέροχο και πραγματικά ισορροπημένο mix & match από πιστούς θαμώνες της πόλης και επισκέπτες της που καταφτάνουν από όλον τον κόσμο για να γευτούν είτε τα ειδικά διαμορφωμένα μενού του εστιατορίου -το Procope Menu και το Philosopher’s Menu-, είτε κάποια από τα θρυλικά πιάτα του, όπως είναι η Soupe à l’oignon gratinée a la parissiene (κάποιοι υποστηρίζουν πως είναι η καλύτερη ολόκληρου του Παρισιού και την διάλεξε η Κατερίνα), το pâté en croûte de canard français, εννοείται η sole meuniere, η veloute de pottimaron et chataignes (αγαπημένη της Ελμίνας), το vol-au-vent aux morilles (που πήρα εγώ), το blanquette de veau en cocotte (που διάλεξε ο Νικόλας) και φυσικά crepe flambée au grand marnier, που μοιραστήκαμε όλοι παρέα.

Η ώρα περνάει και κανείς δεν θέλει να φύγει. Οι ιστορίες που αφορούν τις πιο εμβληματικές μορφές της ιστορίας της Γαλλίας μπερδεύονται μαγικά με αυτές των κοριτσιών που αφορούν την ζωή τους στο Παρίσι, τις σπουδές τους, τα όνειρα και σχέδια τους. Η μία ιστορία πιο συναρπαστική από την άλλη…

Τόσο συναρπαστικές όσο το ίδιο το Παρίσι…